Adam Rapacki

Jest dziś czas i miejsce, aby przypomnieć Adama Rapackiego, działacza socjalistycznego, spółdzielcę i wybitnego ministra spraw zagranicznych w Polsce Ludowej, szanowanego przez cały świat.
Przed 60. laty, 2 października 1957 roku została ogłoszona przez niego podczas XII Sesji Zgromadzenia Ogólnego ONZ koncepcja zbudowania na terenie Europy Środkowej (Polska, Czechosłowacja, RFN, NRD) strefy wolnej od broni jądrowej. Gwarantami jej realizacji miały być: Francja, W. Brytania, USA i ZSRR.
Koncepcja ta, nazwana Planem Rapackiego przeszła do historii dyplomacji i zapoczątkowała szereg wydarzeń o charakterze globalnym, które wpłynęły na usunięcie w dalszej perspektywie barier „zimnej wojny” między Wschodem i Zachodem. Efektem stało się podpisanie porozumienia KBWE w Helsinkach, porozumień SALT I i SALT II oraz rozwój pokojowej współpracy pomiędzy dwoma mocarstwami ZSRR i USA.
Trzeba podkreślić, że koncepcja strefy bezatomowej była oryginalną polską inicjatywą, w której przygotowaniu Adam Rapacki odgrywał wiodącą rolę. Ówczesne kierownictwo Państwa, mając na względzie zagrożenie narodu, jakie wynikało ze zgromadzenia na obszarze Europy Środkowej ogromnej ilości ładunków jądrowych, stanęło na rozważnym stanowisku, że inicjatywa ta może służyć stabilizacji sytuacji w naszym regionie, tym bardziej, że odradzał się wówczas niemiecki militaryzm w polityce RFN. Było realne zagrożenie naszej zachodniej granicy, której nie chronił Traktat Pokojowy, jaki miał być podpisany z Niemcami po II wojnie światowej, ale do dziś nie został. Trzeba przypomnieć, że pierwszy Układ Polski z RFN dotyczący m.in. polskiej granicy na Odrze i Nysie Łużyckiej podpisali dopiero w Warszawie 7 grudnia 1970 roku: premier Józef Cyrankiewicz i kanclerz Willy Bandt.
Profesor Marian Dobrosielski tak pisał o latach współpracy z Adamem Rapackim: Miałem sposobność widzenia i nie waham sie powiedzieć, podziwiania Adama Rapackiego w bardzo wielu różnych sytuacjach zarówno oficjalnych, jak i tych „od kuchni”. W ostatnich latach jego pracy w MSZ byłem jednym z kilku jego bliskich współpracowników. Widziałem różne formy jego sposobu bycia i ożywionej aktywności na kilku sesjach Zgromadzenia Ogólnego Narodów Zjednoczonych w Nowym Jorku, towarzyszyłem mu w jego wizytach i rozmowach... Adam Rapacki był człowiekiem o wysokiej kulturze osobistej, intelektualnej, politycznej... Uosabiał najszlachetniejsze tradycje i wartości naszej kultury, postępowej myśli polskiej i ogólnoludzkiej, był bardzo polski, łączył żarliwy patriotyzm z uniwersalizmem. Był wyjątkowo wrażliwy na prawdę, dobro, piękno. Emanowała z niego naturalna godność. W swa prace wkładał całego siebie.
Po śmierci Adama Rapackiego w 1970 roku ukazały sie w całym świecie obszerne artykuły o jego wyjątkowej osobowości i działalności dyplomatycznej. New York Times pisał, że …Adam Rapacki był wiodącym politykiem Europy Wschodniej. Wyróżniał się w kołach dyplomatycznych Genewy, Londynu, Paryża czy Nowego Yorku swobodą i swadą w konwersacji i negocjacji, urokiem i poczuciem humoru... był główną siłą w budowie międzynarodowej pozycji Polski.
W polskiej rzeczywistości powojennej, w warunkach, jakie powstały szczególnie po przełomie 1956 roku, bardzo wielu ludzi z rodowodem PPS odgrywało znaczącą rolę w obszarze nauki, kultury, kultury fizycznej, spółdzielczości, spraw zagranicznych. Nie można zapominać o takich postaciach, jak  Jan Strzelecki, Julian Hochfeld, Oskar Lange, Henryk Jabłoński, Krzysztof Dunin-Wąsowicz, Jan Mulak, Włodzimierz Reczek, Stanisław Szwalbe, Adam Rapacki, a zagranicą Zygmunt Zaremba i wielu innych.
60. rocznica Planu Rapackiego skłania do poszukiwania analogii i alternatyw współcześnie, kiedy szczególnie Europa staje się polem potencjalnego konfliktu militarnego. W polskim interesie narodowym leży przypominanie wydarzenia z 1957 roku i innych, które były jego następstwem, aby budować międzynarodowe zaufanie i podstawy do dalszego rozwoju i współpracy, nie zaś wojny.
Przypominanie Adama Rapackiego, socjalisty, jednego z największych ministrów spraw zagranicznych powojennej Polski ma sens, szczególnie dziś, kiedy rola naszego kraju, ze względu na źle rozumiane zobowiązania sojusznicze i brak oryginalnego, własnego pomysłu na politykę zagraniczną, sprowadza nas do absolutnego parteru. Z tego impasu trzeba wyjść. Pytanie: kto to zrobi i kiedy?

Andrzej Ziemski

 

Wydanie bieżące

Recenzje

Tadeusz Mędzelowski od wielu lat prowadzi studia nad problemami związanymi z funkcjonowaniem pluralistycznego systemu religijnego w Polsce. W swojej ostatniej monografii „Pacyfizm w Polsce po II wojnie światowej” dokonał podsumowania badań dotyczących problemu wojny i pokoju w obszarze wyznań religijnych.

Więcej …
 

Jest lato, na stację wjeżdża pociąg. Otwierają się drzwi bydlęcych wagonów, bucha smród brudu, odchodów…

Więcej …
 

 
 
centrum
 
 
 
 
 
 

Gościmy

Naszą witrynę przegląda teraz 23 gości 

Statystyka

Odsłon : 3866058

Więcej …
 

Więcej …
 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Więcej …

Temat dnia

15 grudnia 1948 roku

Data 15 grudnia 1948 roku ma dla socjalistów znaczenie symboliczne. Jak pamiętamy, doszło wówczas do rozwiązania Polskiej Partii Socjalistycznej i w wyniku zjednoczenia z Polską Partią Robotniczą powołania PZPR. Partia ta istniała do stycznia 1990 roku, kiedy to uległa samorozwiązaniu. Pamiętamy końcowe stwierdzenie ówczesnego I sekretarza KC PZPR, Mieczysława Rakowskiego: „Sztandar wyprowadzić”.

Więcej …

Na lewicy

W dniu 9 grudnia 2017 roku w Warszawie odbyła się sesja naukowa „125 lat Kongresu Paryskiego i powstania Polskiej Partii Socjalistycznej”. Organizatorem sesji była Komisja Historyczna RN PPS.

Więcej …
 

Mamy już dla pomnika Ignacego Daszyńskiego decyzję lokalizacyjną Rady M.St. Warszawy – poinformowali liderzy SLD i PPS podczas wspólnej konferencji prasowej 5  listopada 2017 r. w Warszawie.

Więcej …
 

Członkowie Stowarzyszenia "Pokolenia" w województwie śląskim w dniu 21 października 2017 roku wydali oświadczenie związane z 60 rocznicą powstania Związku Młodzieży Socjalistycznej i Związku Młodzieży Wiejskiej.

Więcej …
 

21 października 2017 roku w Piotrkowie Trybunalskim odbyła się VI Ogólnopolska Konferencja Naukowa – Szkice z dziejów lewicy. Socjaliści w historii Piotrkowa Trybunalskiego. Konferencja wpisuje się w 125. rocznicę obchodów powstania w 1892 roku Polskiej Partii Socjalistycznej.

Więcej …
 

14 października 2017 roku Stowarzyszenie Wolnego Słowa przy wsparci Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonaowanych zorganizowało konferencję “Socjaliści z Solidarności”. Konferencję należy uznać za duży wkład w obchody 125-lecia Polskiej Partii Socjalistycznej.

Więcej …
 

W Warszawie w dniu 7 października 2017 roku odbyło się plenarne zebranie Sygnatariuszy Porozumienia Socjalistów z licznym udziałem przedstawicieli innych ugrupowań i organizacji lewicy. W oparciu o uchwałę Rady Krajowej Stowarzyszenia „Pokolenia”, prezes Marek Klimczak złożył podpis pod deklaracją przystąpienia do Porozumienia Socjalistów.

Więcej …
 

W dniu 30 września 2017 roku Komisja Historyczna Polskiej Partii Socjalistycznej zorganizowała Konferencję: „Plan Rapackiego i inne polskie inicjatywy pokojowe jako wyraz interesu narodowego”. Dyskutowano również o aktualnych problemach bezpieczeństwa europejskiego.

Więcej …
 

W dniu 23 września 2017 roku odbyło się posiedzenie Rady Naczelnej Polskiej Partii Socjalistycznej. Przedyskutowano aktualne problemy polityczne związane z sytuacją w kraju i na lewicy. Przyjęto stanowiska i uchwały w sprawach bieżących.

Więcej …
 

W dniu 16 września 2017 roku odbyła się Konferencja „Wielcy Socjaliści” i prezentacja książki o tym tytule, która ukazała się nakładem Wydawnictwa „Kto jest Kim”. Organizatorem konferencji była Komisja Historyczna Polskiej Partii Socjalistycznej.
Konferencja ta zainaugurowała obchody 125 lecia PPS, które przypadają w listopadzie  br.

Więcej …
 

Wg Rzeczpospolitej kandydaci SLD i ugrupowań partnerskich wystartują w wyborach do sejmików pod szyldem SLD Lewica Razem - poinformował w dniu 16 września 2017 roku przewodniczący SLD Włodzimierz Czarzasty. Jak dodał, do startu zostali zobowiązani m.in. b. parlamentarzyści Sojuszu.

Więcej …
 

W dniu 13 września 2017 roku odbyło się posiedzenie Rady Dialogu i Porozumienia Lewicy poświęcone ocenie sytuacji w kraju i na lewicy oraz przygotowaniu i omówieniu planu działań w okresie sezonu politycznego 2017/2018.

Więcej …
 

W dniu 8 sierpnia 2017 roku odbyło się posiedzenie Okręgowego Komitetu Warszawskiego PPS. Przedyskutowani sytuację na lewicy, m.in. w Warszawie. Podjęto decyzję o kontynuowaniu spotkań warszawskich ugrupowań lewicy.

Więcej …