Adam Rapacki

Jest dziś czas i miejsce, aby przypomnieć Adama Rapackiego, działacza socjalistycznego, spółdzielcę i wybitnego ministra spraw zagranicznych w Polsce Ludowej, szanowanego przez cały świat.
Przed 60. laty, 2 października 1957 roku została ogłoszona przez niego podczas XII Sesji Zgromadzenia Ogólnego ONZ koncepcja zbudowania na terenie Europy Środkowej (Polska, Czechosłowacja, RFN, NRD) strefy wolnej od broni jądrowej. Gwarantami jej realizacji miały być: Francja, W. Brytania, USA i ZSRR.
Koncepcja ta, nazwana Planem Rapackiego przeszła do historii dyplomacji i zapoczątkowała szereg wydarzeń o charakterze globalnym, które wpłynęły na usunięcie w dalszej perspektywie barier „zimnej wojny” między Wschodem i Zachodem. Efektem stało się podpisanie porozumienia KBWE w Helsinkach, porozumień SALT I i SALT II oraz rozwój pokojowej współpracy pomiędzy dwoma mocarstwami ZSRR i USA.
Trzeba podkreślić, że koncepcja strefy bezatomowej była oryginalną polską inicjatywą, w której przygotowaniu Adam Rapacki odgrywał wiodącą rolę. Ówczesne kierownictwo Państwa, mając na względzie zagrożenie narodu, jakie wynikało ze zgromadzenia na obszarze Europy Środkowej ogromnej ilości ładunków jądrowych, stanęło na rozważnym stanowisku, że inicjatywa ta może służyć stabilizacji sytuacji w naszym regionie, tym bardziej, że odradzał się wówczas niemiecki militaryzm w polityce RFN. Było realne zagrożenie naszej zachodniej granicy, której nie chronił Traktat Pokojowy, jaki miał być podpisany z Niemcami po II wojnie światowej, ale do dziś nie został. Trzeba przypomnieć, że pierwszy Układ Polski z RFN dotyczący m.in. polskiej granicy na Odrze i Nysie Łużyckiej podpisali dopiero w Warszawie 7 grudnia 1970 roku: premier Józef Cyrankiewicz i kanclerz Willy Bandt.
Profesor Marian Dobrosielski tak pisał o latach współpracy z Adamem Rapackim: Miałem sposobność widzenia i nie waham sie powiedzieć, podziwiania Adama Rapackiego w bardzo wielu różnych sytuacjach zarówno oficjalnych, jak i tych „od kuchni”. W ostatnich latach jego pracy w MSZ byłem jednym z kilku jego bliskich współpracowników. Widziałem różne formy jego sposobu bycia i ożywionej aktywności na kilku sesjach Zgromadzenia Ogólnego Narodów Zjednoczonych w Nowym Jorku, towarzyszyłem mu w jego wizytach i rozmowach... Adam Rapacki był człowiekiem o wysokiej kulturze osobistej, intelektualnej, politycznej... Uosabiał najszlachetniejsze tradycje i wartości naszej kultury, postępowej myśli polskiej i ogólnoludzkiej, był bardzo polski, łączył żarliwy patriotyzm z uniwersalizmem. Był wyjątkowo wrażliwy na prawdę, dobro, piękno. Emanowała z niego naturalna godność. W swa prace wkładał całego siebie.
Po śmierci Adama Rapackiego w 1970 roku ukazały sie w całym świecie obszerne artykuły o jego wyjątkowej osobowości i działalności dyplomatycznej. New York Times pisał, że …Adam Rapacki był wiodącym politykiem Europy Wschodniej. Wyróżniał się w kołach dyplomatycznych Genewy, Londynu, Paryża czy Nowego Yorku swobodą i swadą w konwersacji i negocjacji, urokiem i poczuciem humoru... był główną siłą w budowie międzynarodowej pozycji Polski.
W polskiej rzeczywistości powojennej, w warunkach, jakie powstały szczególnie po przełomie 1956 roku, bardzo wielu ludzi z rodowodem PPS odgrywało znaczącą rolę w obszarze nauki, kultury, kultury fizycznej, spółdzielczości, spraw zagranicznych. Nie można zapominać o takich postaciach, jak  Jan Strzelecki, Julian Hochfeld, Oskar Lange, Henryk Jabłoński, Krzysztof Dunin-Wąsowicz, Jan Mulak, Włodzimierz Reczek, Stanisław Szwalbe, Adam Rapacki, a zagranicą Zygmunt Zaremba i wielu innych.
60. rocznica Planu Rapackiego skłania do poszukiwania analogii i alternatyw współcześnie, kiedy szczególnie Europa staje się polem potencjalnego konfliktu militarnego. W polskim interesie narodowym leży przypominanie wydarzenia z 1957 roku i innych, które były jego następstwem, aby budować międzynarodowe zaufanie i podstawy do dalszego rozwoju i współpracy, nie zaś wojny.
Przypominanie Adama Rapackiego, socjalisty, jednego z największych ministrów spraw zagranicznych powojennej Polski ma sens, szczególnie dziś, kiedy rola naszego kraju, ze względu na źle rozumiane zobowiązania sojusznicze i brak oryginalnego, własnego pomysłu na politykę zagraniczną, sprowadza nas do absolutnego parteru. Z tego impasu trzeba wyjść. Pytanie: kto to zrobi i kiedy?

Andrzej Ziemski

 

Wydanie bieżące

Recenzje

Przez okres ostatnich dwóch lat, z różną intensywnością, na ogół jednak raz w tygodniu, publikowałem na łamach gazety Trybuna materiały publicystyczne, eseje i komentarze w ramach cyklu My Socjaliści. Obejmowały one szeroki wachlarz  problemów, choć założeniem moim było ukazanie otaczającej nas rzeczywistości społeczno-politycznej poprzez doświadczenia i wartości ideowe polskich socjalistów. Sytuacja ta była konsekwencją mojego zaangażowania w działalność w ruchu socjalistycznym, szczególnie w ramach PPS a także aktywną, prowadzoną od lat działalność dziennikarską i publicystyczną na łamach wielu pism i w Internecie.

Więcej …
 

Niewiele  jest w polskiej historii osób tak bardzo zasłużonych i zapomnianych jednocześnie. Jego życiorys to gotowy scenariusz na serial telewizyjny. Jan Józef Lipski, bohater biografii Łukasza Garbala, doczekał się w końcu kompletnej monografii.

Więcej …
 

W dzisiejszych czasach coraz trudniej o pasjonującą powieść poświęconą ludziom lewicy. Dosyć często pomija się ich wkład w kształtowanie polskiej państwowości czy w walkę o sprawiedliwość społeczną. Szablonowo traktuje się ich losy, wpisując w obowiązującą narrację.

Więcej …
 

 

 
 
 
 
 

Gościmy

Naszą witrynę przegląda teraz 18 gości 

Statystyka

Odsłon : 4871388

Więcej …
 

Więcej …
 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Więcej …

Temat dnia

W poszukiwaniu męża stanu

Nie napawają optymizmem badania dotyczące wyłonienia liderów opozycji w Polsce. Aż 41,2 proc. Polaków przyznało, że nie są w stanie wskazać lidera opozycji. Z polityków, którzy pojawili się w zestawieniu, najwięcej głosów (12,1 proc.) zdobył prezes PSL Władysław Kosiniak-Kamysz – to wynik sondażu SW Research dla portalu rp.pl. Chociaż zdecydowanie największą partią opozycyjną w Sejmie jest Platforma Obywatelska, Polacy nie docenili szefa tego ugrupowania.

Więcej …

Na lewicy

W dniu 9 listopada 2019 roku w warszawskiej siedzibie PPS odbyło się posiedzenie Prezydium Rady Naczelnej PPS poświęcone bieżącej sytuacji politycznej po wyborach do parlamentu oraz przygotowaniu do posiedzenia Rady Naczelnej PPS.

Więcej …
 

W dniu 8 listopada 2019 roku w Klubie Księgarza  w Warszawie odbyła się promocja nowej książki Andrzeja Ziemskiego „Rewolucja Konstytucyjna”, która ukazała się w październiku. Promocję organizowali: „Porozumienie Socjalistów” i Wydawnictwo „Kto jest Kim”.

Więcej …
 

W dniu 9 listopada 2019 roku jak podała PAP, obradowała w Warszawie Rada Krajowa SLD. Przyjęto postanowienia m.in. w sprawie organizacji Klubu Parlamentarnego Lewica.

Więcej …
 

W dniu 7 listopada 2019 roku w Warszawie z inicjatywy Porozumienia Socjalistów, przedstawiciele organizacji i partii lewicy złożyli kwiaty pod pomnikiem Ignacego Daszyńskiego z okazji 101 rocznicy powołania Tymczasowego Rządu Ludowego Republiki Polskiej, którego premierem został socjalista, przewodniczący PPS-D Galicji – Ignacy Daszyński.

Więcej …
 

W dniu 6 listopada 2019 roku w Lublinie odbyło się sympozjum naukowe „101 lat niepodległości Polski” z udziałem licznego grona naukowców, studentów i działaczy lewicy.

Więcej …
 

W dniu 30 października 2019 roku w Warszawie odbyło się posiedzenie Zarządu Porozumienia Socjalistów. Stowarzyszenie kontynuuje działalność Ruchu Społecznego „Praca-Pokój-Sprawiedliwość”, które zostało zarejestrowane wiosną 2004 roku.

Więcej …
 

W dniu 30 października 2019 roku w Warszawie odbyło się statutowe, comiesięczne zebranie Koła PPS Warszawa-Śródmieście. Tematem zebrania była wstępna ocena sytuacji politycznej po wyborach parlamentarnych.

Więcej …
 

Biuro Prasowe PPS opublikowało w dniu 16 października 2019 roku informację na temat udziału PPS w wyborach parlamentarnych 2019.

Więcej …
 

Państwowa Komisja Wyborcza podała w dniu 14 października 2019 roku oficjalne wyniki wyborów parlamentarnych 2019. W Sejmie Prawo i Sprawiedliwość zdobyło 235 mandatów (43,59 procent głosów); Koalicja Obywatelska - 134 mandaty (27,40 procent głosów); SLD - 49 mandatów (12,56 procent głosów);

Więcej …
 

W dniu 11 października 2019 roku w Warszawie Porozumienie Socjalistów zorganizowało konferencję naukową z okazji 70. rocznicy powstania Chińskiej Republiki Ludowej oraz 70. rocznicy nawiązania stosunków dyplomatycznych pomiędzy Chinami a Polską.
W części oficjalnej konferencji wystąpili: ambasador nadzwyczajny i pełnomocny ChRL w Polsce, JE Liu Guangyuan oraz poseł do Parlamentu Europejskiego, prof. Bogusław Liberadzki.

Więcej …
 

Jak podała PAP, w dniu 5 października 2019 roku odbyła się Konwencja Lewicy w Katowicach. Wziął w niej udział m.in. były prezydent Aleksander Kwaśniewski.

Więcej …
 

Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych ma nowego Przewodniczącego. W dniu 25 września 2019 roku głosami członków Rady OPZZ został nim Andrzej Radzikowski, który do tej pory pełnił funkcje Wiceprzewodniczącego OPZZ.

Więcej …