O pożytkach z politycznej kozaczyzny

Na tzw. Zachodzie mamy – najprawdopodobniej – trzy źródła inspiracji dla „demokratyzmu”: helleńskie symmachie samorządów powiatowych (inaczej: zadaniowe związki „polis”), rzymskie rządy prawa (procedur-dopuszczeń-norm) ponad swobodę patrycjatu (senatorów) oraz teutoński Reich (dobrowolny związek różnorodnych autonomii miejskich, książęcych, rzemieślniczych, religijno—zakonnych, zwieńczony obieralnym Kaiserem).
W Europie Środkowej pojęcie „demokracji” wywodzi się z zupełnie innych przesłanek: opiera się na dosłownej interpretacji słów „ludo-władztwo” i „gmino-władztwo”, a to oznacza Kozaczyznę (bezpośredni, a zarazem zadaniowy obiór atamana na konkretne wyprawy, który może zakończyć się jego odsunięciem, a nawet ścięciem w razie niepowodzenia), oznacza też „bezpośrednią demokrację” Skupštin dysponujących dowolnie ciałami wykonawczymi – oraz „wiecową demokrację” Solidarności, opartą na założeniu, że dowolne Walne Zgromadzenie ma prawo w jednej chwili obalić wszelkie misterne konstrukcje przygotowywane przez wyselekcjonowane grona specjalistów.
Obie „tradycje demokratyzmu” mają swoje niedostatki, szczególnie te zagrażające przechwyceniem rzeczywistej władzy przez „operatorów wykonawczych”: na Zachodzie dziś odbywa się to w formule Hybrydy politycznej „memłającej” wszystko w niezliczonych ścieżkach decyzyjnych prowadzących do różnych konkluzji politycznych – a w Europie Środkowej wypaczenia demokratyzmu skupiają się na poszukiwaniu „silnej ręki” a przynajmniej charyzmatycznego przywódcy, patrymonialnego i zarazem autorytarnego, któremu zezwala się już potem na dowolne swawole-samowole.
I tu jest – jak mawiają – pies pogrzebany. Bo to wszystko oznacza, że „ulica zachodnia” jest wciąż od nowa czujna i pilnuje swoich racji, każe liderom trzymać się obietnic i procedur (cała więc polityka trzyma się na „słowie honoru”), a „place środkowo-europejskie” są przestrzenią nieustających gonitw: atamani uciekają przed odpowiedzialnością (choć swoje „racje” pobrali), a jednocześnie gonią „czerń” do roboty i batożą, jeśli jest okazja.
Nasz „demokratyzm” wymaga ustawicznego wymykania się „reprezentantów i przedstawicieli” spod kontroli zarówno „mas”, jak też norm, standardów, reguł. Wtedy „masy” reagują. Wystarczy je potem pochwalić, że takie czujne one są – i dalej można wymykać się ich kontroli.
Polscy „demokraci” (wyznawcy demokracji zachodniej) zżymają się na widok „dzikich” zabaw na placu”, bo wolą estetyczne, pokojowe, pełne dowcipu marsze uliczne. Uważają, że to jest bardziej cywilizowane, eleganckie, dojrzałe. Ale im bardziej brną w ten „zachodni” ład – tym bardziej sami pojmują, że jest to wyłącznie „ich” ład, że „ludzie” (nikt, u licha, nie nazywa nas obywatelami!) raczej wolą Kozaczyznę, więc sami zaczynają sterować tą swoją demokracją – i wychodzi szydło z worka: wszyscyśmy z jednej gliny, jednego kroju. Tylko niektórzyśmy bardziej grubiańscy.

*             *             *

Jeśli zatem obserwujemy naocznie, namacalnie, że nam się życie publiczne (w tym polityczne) brutalizuje, że staje się estetycznie nieznośnie – to może jest to znak czasów, a może samo-przyznanie się „euro-demokratów” do porażki: oto bowiem ludzie o złej przeszłości i jeszcze gorszych manierach rządzą Krajem jak chcą, a Ludność wydaje się tego chcieć.
Cóż, może trzeba się jedynie modlić, by atamanom dzisiejszym coś nie wyszło…? Wtedy ich kozacka „czerń” weźmie na ząb, może nawet nasadzi na pale?

Jan Herman

Więcej: https://publications.webnode.com/news/o-pozytkach-z-politycznej-kozaczyzny/?fbclid=IwAR2WuMY_-1h_toHw6VPY1o5oc5uwjfawZU8F2L3aqgECJdeiTJxZ4HdD8Sc

 

Wydanie bieżące

Recenzje

Książka amb. Sylwestra Szafarza pt.: „Ewolucja BRICS” - to pierwsze na polskim forum publicznym opracowanie dotyczące tej wielkiej organizacji gospodarczej i politycznej zrzeszającej już pięć państw i współpracującej z większością krajów rozwijających się, a także z takimi mocarstwami jak USA, Niemcy, Francja czy W. Brytania oraz z wieloma organizacjami międzynarodowymi.

Więcej …
 

Ludwik Cohn, bohater monografii Przemysława Prekiela, to wybitny polski socjalista i demokrata, działacz społeczny i polityczny, żołnierz. Po wojnie działacz PPS, aktywny członek opozycji demokratycznej w Polsce Ludowej, adwokat.

Więcej …
 

„Lewica. Stare błędy, nowe wyzwania” to kolejna na polskim rynku wydawniczym – po „Sferach sprawiedliwości” (2007) i „Wojnach sprawiedliwych i niesprawiedliwych” (2010) – książka Michaela Walzera  – emerytowanego profesora Uniwersytetów w Princeton i Harvardzie, byłego współwydawcy niezależnego lewicowego czasopisma „Dissent” oraz – co nie mniej ważne – twórcy lewicowej odmiany komunitaryzmu (nurtu głównie amerykańskiej współczesnej filozofii polityki, który podkreśla wagę i wartość wspólnotowości w życiu człowieka).

Więcej …
 

 

 
 
 
 
 

Gościmy

Naszą witrynę przegląda teraz 18 gości 

Statystyka

Odsłon : 4665404

Więcej …
 

Więcej …
 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Więcej …

Temat dnia

Tęcza i co z niej wynika

Od pewnego czasu rozwija się nam „tęczowa afera”. Śledzę jej rozwój w mediach wszelkiej maści politycznej. Szczególnie interesujące a czasem zaskakujące są wypowiedzi prominentów.

Więcej …

Na lewicy

W dniu 11 maja 2019 roku w Warszawie odbyło się tradycyjne spotkanie kilkuset byłych działaczy socjalistycznych związków młodzieży z okresu Polski Ludowej. Organizatorem było Stowarzyszenie „Pokolenia”, które prowadzi aktywną działalność w tych środowiskach na terenie całej Polski.

Więcej …
 

W dniu 6 maja 2019 roku w Warszawie z inicjatywy SLD odbyła się jedna z najważniejszych debat przed wyborami do Parlamentu Europejskiego. Debata „Timmermans-Cimoszewicz-Kwaśniewski” przyciągnęła uwagę nie tylko składem dyskutantów, ale i tym co jedni z najbardziej doświadczonych polityków w Europie mają do powiedzenia na temat przyszłości Unii Europejskiej.

Więcej …
 

Ugrupowania lewicy, jak i ludzie pracy indywidualnie świętowali 1 Maja. W Warszawie odbyło się kilka manifestacji, które w sumie zebrały ponad tysiąc osób.

Więcej …
 

W dniu 25 kwietnia 2019 roku w Warszawie odbyło się posiedzenie Porozumienia Socjalistów. Przedyskutowano problemy związane z sytuacją polskiej lewicy, przyjęto Apel na 1 Maja.

Więcej …
 

13 kwietnia 2019 roku w Warszawie odbyło się okolicznościowe spotkanie poświęcone 20. Rocznicy powołania Sojuszu Lewicy Demokratycznej jako partii politycznej. Sojusz powstał 15 kwietnia 1999 r.

Więcej …
 

W dniu 9 kwietnia 2019 roku w siedzibie warszawskiej Okręgowej Rady Adwokackiej odbyło się spotkanie promocyjne książki Przemysława Prekiela „Ludwik Cohn. Od PPS po KOR”  wydanej przez Wydawnictwo „Kto jest Kim”.

Więcej …
 

W dniach 1-4 kwietnia 219 roku w Nałęczowie odbyła się ogólnopolska międzyśrodowiskowa konferencja naukowa: „Dokonania kulturowe w PRL”.
Organizatorami konferencji byli: Wszechnica Polska, Stowarzyszenie Filozofów Krajów Słowiańskich, Polski Oddział Stowarzyszenia Kultury Europejskiej z siedzibą w Wenecji. Konferencja tradycyjnie, co roku odbywa się pod patronatem naukowym prof. Marii Szyszkowskiej.

Więcej …
 

W dniu 31 marca 2019 roku w Warszawie odbyło się posiedzenie Rady Krajowej Sojuszu Lewicy Demokratycznej dotyczące wyborów do Parlamentu Europejskiego.

Więcej …
 

W dniu 29 marca 2019 roku w Warszawie odbyło się Walne Zgromadzenie Stowarzyszenia Ruch Społeczny „Praca-Pokój-Sprawiedliwość”. Zebranie miało charakter sprawozdawczo-wyborczy.

Więcej …
 

W dniu 2 marca 2019 roku w Warszawie obradował 43. Kongres Polskiej Partii Socjalistycznej. Wybrano nowe władze: Radę Naczelną, Centralną Komisję Rewizyjną i Centralny Sąd Partyjny.

Więcej …
 

W dniu 27 lutego 2019 roku w Warszawie odbyło się spotkanie przedstawicieli partii i organizacji wchodzących w skład zawiązanej w roku 2018 Koalicji SLD – Lewica Razem oraz członków Rady Dialogu i Porozumienia Lewicy.

Więcej …
 

4 lutego 2019 roku w bielańskiej Mediatece w Warszawie odbyło się uroczyste otwarcie wystawy „W służbie dzieci i młodzieży. 100-lecie TPD”. Po prezentacji w Warszawie ekspozycja ruszy w Polskę – najpierw do Żyrardowa i Sochaczewa.

Więcej …