Od ilości noży bochenek chleba nie rośnie

Drukuj PDF

Felieton – Ekonomia a życie
Zdzisław Bombera

Tezę zawartą w powyższym tytule, uważa się na ogół za główne prawo ekonomii, ale nie gospodarki. Skądinąd znamy tezę, że polityka nie może nie mieć prymatu nad ekonomiką.
Rządy Prawa i Sprawiedliwości w pełni realizują powyższą normę o czym świadczą ważne kierunki polityki gospodarczej. Oto mamy realizowaną koncepcję 500+, co obejmuje dominującą część rodzin bez ograniczenia ich dochodowości. W powyższej koncepcji mieści się wersja mieszkanie +. Zapowiedziano 300+ jako wyprawki szkolne dla dzieci i młodzieży. Zanosi się, że to w miejsce wcześniej realizowanej koncepcji darmowych podręczników. W tym wyraża się rządowa polityka prorodzinna i prokreacyjna.
Oto mamy dobry rząd, dostarcza ludziom nieekwiwalentnie (czyli za darmo). Czy bezinteresownie? Nie uciekając się do zaklęć i przestróg, należy przyjąć zasadę postępowania rozumnego. Rodzina to ważny, bo powszechny element struktury społecznej tysięcy gospodarstw domowych. W nich to dokonują się procesy prokreacji i reprodukcja zasobów pracy. Czy gospodarstwo to ma na siebie zarobić, czy jako reguła ma przejść na utrzymanie państwa. Myślącym pozostawiam temat do refleksji. Czy jego perspektywa w modelu kołchoz czy kibuc izraelski.
Jeśli przyjąć, że rodzina sytuuje się w gospodarstwie domowym to w europejskiej tradycji gospodarstwo zasadza się na samowystarczalności. Na zewnątrz świadczy pracę a dochody z niej, na ogół płaca, pokrywa koszty jego bieżącego funkcjonowania i reprodukcji.
Źródłem zaspokajania wszelkich potrzeb w społeczeństwie gospodarującym jest ów bochenek chleba czyli dochód narodowy.
Znane są i stosowane w społeczeństwie trzy zasady podziału dochodu narodowego, a to według pracy, według zasady każdemu jednakowo i według potrzeb.
Dominującą zasadą jest kryterium pracy, bo ono jest najczęściej akceptowane jako sprawiedliwe, bo motywujące do aktywności gospodarczej. Występują szczególne sytuacje, w których mają zastosowanie dwie pozostałe zasady. Do tych to zasad odwołuje się ostatnio polityka społeczna PIS.
Niech nas nie zmylą liczne nazwy rachunkowych pojęć takich jak podatki, daniny, darowizny, spadki ofiary, jałmużna, alimenty, prezenty, haracz, kontyngenty, kontrybucja, ofiary kozubolec, świętopietrze, domiar, cło ceny. Są to kategorie wtórnego podziału dochodu narodowego.
Pierwotny podział dochodu narodowego nosi takie kategorie: płaca (dochody z pracy) podatki sfery produkcyjnej. 
Jak widzimy instrumentarium polityki fiskalnej państwa jest bogate. Trudno wiedzieć, po które z nich sięgnie rząd. Ten jak dotychczas nie zajmuje się uzasadnieniem tej polityki a zwłaszcza jej konsekwencji dla modelu gospodarstwa domowego (rodzinnego) oraz funkcji państwa w polityce społecznej.

Zdzisław Bombera, prof. dr hab., ekonomista, wykładowca akademicki

 

Wydanie bieżące

Recenzje

Jest już na polskim rynku wydawniczym książka o bardzo podobnym tytule: Rzeczpospolita III i pół Sylwii Milan, [Lublin] 2009: zbiór wywiadów z 50 osobami, wydanych na 20. rocznicę obrad Okrągłego Stołu i przedrukowanych z londyńskiego tygodnika „Cooltura”, zbieżność tytułów jest chyba jednak przypadkowa, choć do książki Milan nieprzypadkowo jeszcze powrócę.

Więcej …
 

Profesor Kaarle Nordenstreng jest znanym medioznawcą fińskim związanym z Uniwersytetem w Tampere. Przez wiele lat pełnił funkcję prezydenta Międzynarodowej Organizacji Dziennikarzy z siedzibą w Pradze (IOJ). W ostatnich tygodniach ukazała się opracowana przez niego obszerna monografia  dotycząca historii tej organizacji, ludzi z nią związanych oraz procesów społeczno-politycznych, których była inicjatorem.

Więcej …
 

Nie znam Sławomira W. Malinowskiego, ani mi on brat ani swat, choć tę inteligentną twarz dobrze pamiętam i pozytywnie kojarzę z telewizyjnego ekranu. O Wydawnictwie Impuls wcześniej nie słyszałem – a powinienem był – bo to niszowa oficyna, znana w dużej mierze (choć nie wyłącznie) z literatury pedagogicznej.

Więcej …
 

 

 
 
 
 
 

Gościmy

Naszą witrynę przegląda teraz 21 gości 

Statystyka

Odsłon : 5810423

Temat dnia

Nowy ruch społeczny?

W ciągu ostatnich kilkunastu lat młode pokolenie ruszyło się dwa razy: gdy chciano ograniczyć swobodę korzystania z Internetu oraz po wprowadzeniu zakazu aborcji. To dotyczyło spraw osobiście dotykających młodzież. W innych sprawach nie ma masowych protestów.

Więcej …

Na lewicy

85 lat temu wybuchł konflikt, który podzielił Hiszpanię. 17 lipca 1936 roku pucz wojskowy stał się przyczyną głębokiego podziału społecznego i politycznego, który przerodził się w wojnę domową.

Więcej …
 

Z okazji 100-lecia Komunistycznej Partii Chin w dniu 6 lipca 2021 roku odbył się w Pekinie zdalny Światowy Szczyt Partii Politycznych, w którym wzięli udział przedstawiciele ponad 500 lewicowych i postępowych ugrupowań ze wszystkich kontynentów.

Więcej …
 

W dniu 19 czerwca 2021 roku w Warszawie odbyło się pierwszy raz od roku posiedzenie Rady Naczelnej PPS.

Więcej …
 

Jak podały liczne media, Warszawa zorganizowała w sobotnie popołudnie 19 czerwca 2021 roku największe w Polsce święto równości. Ulice miasta wypełniły się tęczowymi barwami oraz ludźmi, którzy wspólnie maszerowali przez miasto, by szerzyć idee wolności, równości i tolerancji.

Więcej …
 

Zwycięstwo w pierwszej turze wyborów przedterminowych w Rzeszowie na prezydenta miasta w dniu 13 czerwca 2021 roku odniósł Konrad Fijołek, radny miejski, popierany przez większość opozycji parlamentarnej w tym Lewicy. Uzyskał on 56,51 proc. głosów, zwyciężając w I turze.

Więcej …
 

W dniu 22 maja 2021 w Sali Wiedeńskiej Stacji Polskiej Akademii Nauk odbyła się gala, w czasie której prof. zw. dr hab. Maria Szyszkowska otrzymała „Złotą Sowę Polonii” za współpracę ze środowiskami polonijnymi.

Więcej …
 

Polska Partia Socjalistyczna upowszechniła w dniu 25 maja 2021 roku oświadczenie w sprawie Kopalni Turów.

Więcej …
 

Prezydium Rady Naczelnej PPS opublikowało w dniu 21 maja 2021 roku "Oświadczenie w sprawie Polskiego Ładu".

Więcej …
 

Koło PPS Łódź Widzew uczciło dzisiejsze święto, Narodowy Dzień Zwycięstwa- złożeniem kwiatów i zapaleniem znicza przed Grobem Nieznanego Żołnierza w Łodzi.

Więcej …
 

W dniu 1 maja 2021 roku w większości miast i środowisk lewicowych w Polsce odbyły się uroczystości upamiętniające święto 1 Maja, Międzynarodowy Dzień Solidarności Ludzi Pracy.

Więcej …
 

Polska Partia Socjalistyczna opublikowała w dniu 24 kwietnia 2021 roku  "Apel pierwszomajowy PPS w roku 2021".

Więcej …
 

Przewodniczący RN PPS, sen. Wojciech Konieczny opublikował w dniu 14 kwietnia 2021 roku oświadczenie w sprawie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, które dotyczy kadencji Rzecznika Praw Obywatelskich.

Więcej …