Inflacja, mediana, dominanta. Trudne słowa, proste wnioski

Drukuj PDF

Felieton - Świat przeciwieństw
Cezary Żurawski

Jednym z wiodących tematów debaty politycznej jest inflacja. Co ją powoduje? Jak jej zapobiegać? A przede wszystkim – jakie ma skutki dla Polek i Polaków? Kryzysy inflacyjne są powszechne w gospodarce rynkowej w której żyjemy. Najczęściej są skutkiem wzrostu popytu w relacji do podaży. Innymi słowy – nadmiaru gotówki bez pokrycia w gospodarce. Na obecną inflację nałożyły się epidemia Covidu, wojna w Ukrainie, kryzys paliwowy i błędy polityki gospodarczej naszego kraju w okresie transformacji ustrojowej. Przykładowo, znaczna redukcja wydobycia węgla kamiennego. PRL lata siedemdziesiąte to ok. 120 mln ton, obecnie to zaledwie ok. 70 mln ton. W miksie energetycznym węgiel kamienny to ok. 48% więc niegdysiejsze mocarstwo węglowe musi importować. A rosnąca cena paliw to rosnąca inflacja.
Wzorem niektórych środowisk prawicowych można to zwalić na proekologiczną politykę UE proponującą “zieloną transformację”. Ale nie zapominajmy że transformacja oznacza dosłownie zastąpienie jednego elementu innym. Tego polski rząd nie robi. Nasze działania na rzecz tworzenia alternatywnych bardziej ekologicznych źródeł energii są nikłe, mimo dedykowanych na ten cel środków unijnych. Jeżeli chcemy redukować emisję CO2, a ze względu na kryzys klimatyczny jest to wskazane, zamykanie kopalń nie wystarczy. Musimy zastąpić brudne źródła energii czystymi, a stare miejsca pracy – nowymi. Rząd i związana z nim KNF próbują walczyć z inflacją metodami liberalnymi, takimi jak podnoszenie stóp procentowych czy emisja obligacji. Celem jest zamrożenie części naszych oszczędności.
Wdrażane przez rząd są także jawne lub ukryte podatki w celu zmniejszenia ilości gotówki na rynku i ograniczenia konsumpcji. Jednocześnie kierowane na rynek są środki finansowe które mają łatać dziury w naszych wydatkach, ostatnio dodatek węglowy, dodatki emerytalne, 500+ i inne. To z punktu widzenia ekonomii działania sprzeczne, zwłaszcza że nie służą one wyrównaniu ogromnych w naszym kraju nierówności społecznych. Gdyby tak było, więcej dostawaliby biedniejsi, a mniej – bogatsi.
Mój socjalistyczny punkt widzenia każe mi przyjrzeć się sytuacji finansowej naszego społeczeństwa. Czy skuteczna pomoc finansowa w równym stopniu ma docierać do wszystkich niezależnie od dochodów? Czy powinniśmy oczekiwać wzrostu obciążeń pomijając sytuację finansową? Kto ma wystarczające środki na inwestowanie w obligacja a kto żyje od pierwszego do pierwszego? Strukturę naszych dochodów opisuje GUS w raportach przedstawiających nasze dochody. Warto przyjrzeć się medianie, dominancie i średniej płacy. GUS publikuje dane o medianie tylko co dwa lata, bo jest to badanie bardzo drogie. Chociaż trzeba zaznaczyć, że to mediana mówi nam najwięcej o dochodach naszych rodaków. Przedstawione dane mają charakter szacunkowy i dotyczą 2021 roku. Trzeba przy tym pamiętać, że dane GUS obejmują tylko osoby, które pracują w firmach (instytucjach i urzędach) zatrudniających powyżej 10 osób. Nie obejmują więc najmniejszych firm, w których zarabia się często mniej. Z przyczyn oczywistych nie obejmują także Polaków, którzy pracują w szarej strefie.
Dominanta: brutto 2524 zł; netto 1830 zł.
Mediana: brutto 4260 zł; netto 3089 zł.
Średnia płaca: brutto 5259 zł; netto 3813 zł.
Znaczy to, że najczęściej występującą płacą w Polsce w 2021 roku było około 1830 złotych “do ręki”. Kwota opisana dominantą, 1830 zł, to niewiele. A jednak tyle zarabia najwięcej obywateli objętych tym wskaźnikiem. Nie stać ich na obligacje, nie stać ich na konsumpcjonizm. Wręcz przeciwnie – potrzebują pomocy państwa żeby przetrwać kryzys inflacyjny. Połowa pracujących ludzi zarobiła mniej niż 3089 złotych netto, natomiast druga połowa więcej niż 3089 zł netto. To mediana, która mówi nam, że kilkadziesiąt procent osób pobierających wynagrodzenia dobrze sobie radzi i w ich przypadku pomoc niekoniecznie jest niezbędna. Natomiast średnia płaca dobrze wygląda na papierze ale w niewielkim stopniu opisuje rzeczywistość.
Co z tego wynika? Organizacja pomocy potrzebującym z jednoczesnym działaniem antyinflacyjnym na pewno nie jest łatwa, ale rządzenie państwem nie może polegać na: obwinianiu wyłącznie Tuska i UE – tak jak robi to prawica; obwinianiu wyłącznie PiS – jak robi to strona liberalna; ani obwinianiu wyłącznie Putina i złego losu – jak robi zarówno prawica jak i liberałowie.
Zamiast obwiniania, rozwiązujmy sprawy merytorycznie. Spójrzmy na dominantę oraz medianę i wyciągnijmy najprostszy wniosek: biedniejsi potrzebują więcej pomocy, a bogatsi mniej.

Cezary Żurawski

 

Wydanie bieżące

Recenzje

Można być krajem małym, jak Singapur czy Szwajcaria – i znajdować się w czołówce. Można być dużym, jak Brazylia czy Nigeria – i wlec się na końcu.

Więcej …
 

Niniejsza książka powstała jako rezultat głębokiego niepokoju wywołanego rugowaniem filozofii z nauczania na poszczególnych Wydziałach wyższych uczelni. W rezultacie potęguje się warstwa inteligencji o wąskich horyzontach myślowych.

Więcej …
 

Książkę tą Aleksander Kwaśniewski opisuje, że jest fascynująca. Jest opowieścią o dwóch znanych postaciach.

Więcej …
 

 

 
 
 
 
 

Gościmy

Naszą witrynę przegląda teraz 55 gości 

Statystyka

Odsłon : 6478160

Temat dnia

Powstańcy-socjaliści. Walczyli o niepodległą Polskę

Po upadku Warszawy w 1939 roku Polska Partia Socjalistyczna sfingowała swoje rozwiązanie. Przeszliśmy do konspiracji pod nazwą Wolność-Równość-Niepodległość, w późniejszej historii określanej jako PPS-WRN, która od razu podjęła współpracę ze Związkiem Walki Zbrojnej, następcą Służby Zwycięstwa Polski.

Więcej …

Na lewicy

W dniu 21 lipca 2022 roku z okazji 117. rocznicy stracenia przez władze Rosji carskiej Stefana Okrzei, przedstawiciele Koła Parlamentarnego PPS z sen. Wojciechem Koniecznym – przewodniczącym Rady Naczelnej PPS na czele złożyli kwiaty przed tablicą pamiątkową przy Bramie Straceń Cytadeli.

Więcej …
 

W dniu 4 lipca 2022 roku w Warszawie odbyło się spotkanie promocyjne z okazji wydania nowego numeru „Przeglądu Socjalistycznego”.  Spotkali się autorzy i czytelnicy pisma.

Więcej …
 

W Warszawie w dniu 25 czerwca 2022 roku obradowała Rada Naczelna Polskiej Partii Socjalistycznej.
Podczas posiedzenia wysłuchano informacji na temat projektu „Porozumienie partii demokratycznej lewicy”.

Więcej …
 

W dniu 18 czerwca 2022 roku odbyła się konwencja programowa partii Razem. Do jej głównych haseł należały: rynek pracy bez śmieciówek, państwowy program budowy mieszkań, inwestycje publiczne w nowe technologie i atom, oraz prawo do przerywania ciąży.

Więcej …
 

W Warszawie w dniu 17 czerwca 2022 roku odbyło się Walne Zgromadzenie Członków Stowarzyszenia o charakterze sprawozdawczo-wyborczym. Uczestniczyło 18 osób. Sprawozdanie Zarządu Stowarzyszenia objęło okres działalności w latach 2017-2022.

Więcej …
 

Z inicjatywy Komitetu Okręgowego PPS w Płocku odbyło się w dniu 26 maja 2022 roku uroczyste spotkanie w siedzibie Towarzystwa Naukowego Płockiego poświęcone 130-leciu Polskiej Partii Socjalistycznej, które przypada w listopadzie.

Więcej …
 

W Warszawie w dniu 21 maja 2022 roku zebrały się będące w organizacji władze Polskiego Ruchu Lewicowego, które omówiły sytuację polityczno-społeczną w kraju oraz problemy rysujące się na tle konfliktu zbrojnego na Ukrainie.

Więcej …
 

W dniu 21 maja 2022 roku w Warszawie odbyło się spotkanie byłego i aktualnego aktywu ugrupowań lewicowych w związku z 25. rocznicą przyjęcia w ogólnonarodowym referendum Konstytucji III RP.

Więcej …
 

W dniu 1 maja 2022 roku na Placu Grzybowskim w Warszawie odbyły się tradycyjne obchody Święta Pracy organizowane przez Polską Partię Socjalistyczną. Oprócz członków  PPS z Warszawy i Mazowsza uczestniczyli przedstawiciele Unia Pracy, SDPl, Związkowej Alternatywy, Porozumienia Socjalistów, Stowarzyszenia im. Ignacego Daszyńskiego.

Więcej …
 

W dniu 1 maja 2022 roku w Warszawie odbyły się manifestacje pracownicze, które  zorganizowały ugrupowania: Nowa Lewica, Razem i związki zawodowe zrzeszone w OPZZ. W  wiecu i pochodzie, który przeszedł Szlakiem Królewskim uczestniczyli Posłanki i Posłowie Nowej Lewicy i Razem, działacze związkowi, mieszkańcy Warszawy.

Więcej …
 

Prezydium Rady Naczelnej PPS opublikowało po swym posiedzeniu w dniu 24 kwietnia 2022 roku Odezwę Pierwszomajową w roku 2022.
Członkowie PPS obchodzić będą swoje Święto Pracy w Warszawie i wielu ośrodkach miejskich, w których działa Partia.

Więcej …
 

W dniu 2 kwietnia 2022 roku w Warszawie obradowała Rada Naczelna PPS oraz Centralny Sąd Partyjny i Centralna Komisja Rewizyjna PPS. Było to pierwsze spotkanie po odbywającym się przed dwoma tygodniami XLIV Kongresie PPS.

Więcej …