PPS na Ponidziu

Ponidzie obejmuje obszar Niecki Nidziańskiej (Doliny Nidy), na której znajduje się powiat Pińczów sąsiadujący od północy z powiatami Jędrzejów i Miechów, ograniczony od południa i wschodu poprzez rzekę Wisłę. To obszar zamieszkały od wieków przez ludność rolniczą, choć w okresie rozwoju kapitalizmu na ziemiach polskich (zabór rosyjski) zaczęły się tutaj kształtować zalążki przemysłu przetwórczego i wydobywczego.
Na obszarze Ponidzia żywe były zawsze ruchy społeczne i kulturalne związane z tradycją tego regionu położonego w centralnej Polsce na pograniczu wielu nurtów ideowych i kulturowych, ożywione dodatkowo w wieku XIX ruchami niepodległościowymi.
W roku 2016 ukazała się monografia autorstwa Wioletty Wasilewskiej i prof. Andrzeja Kozery pt.: „Zasłużeni dla Ponidzia”. Szczególną uwagę przy studiowaniu tej pozycji zwraca ogromna ilość przykładów wkładu w rozwój tego regionu środowisk lewicy socjalistycznej, konkretniej członków PPS, praktycznie od początku XX wieku. W tym czasie bowiem, bo już podczas Rewolucji 1905 roku, odnotowuje się aktywność socjalistów w związku z istniejącą tutaj strukturą społeczną, której znaczącą część stanowiła klasa robotnicza w miastach i robotnicy rolni na wsi, którzy zatrudniani byli w rozwijających się intensywnie folwarkach.
Monografia zawiera materiały historyczne dotyczące okresu przełomu XIX i XX wieku, w tym analizy społeczno-gospodarcze ówczesnej Guberni Kieleckiej i powiatu pińczowskiego, a także analizy historyczne nawiązujące do skutków Rewolucji 1905 roku na tych terenach. Trzeba zwrócić uwagę, że ludność Guberni Kieleckiej liczyła w roku 1897 ponad 760 tysięcy mieszkańców, w tym skład narodowościowy był następujący: Polacy – ponad 666 tysięcy, Żydzi – ponad 83 tysiące, Rosjanie – ponad 9 tysięcy, Niemcy – blisko 2,5 tysiąca.
Znaczna część książki poświęcona jest powstaniu i rozwojowi na Ponidziu ruchu socjalistycznego i Polskiej Partii Socjalistycznej w okresie od 1905 roku do chwili obecnej. Autorzy przytaczają historię powstania, działalności i walki PPS na terenie Guberni Kieleckiej. „…w latach 1904-1907 – czytamy – miało miejsce 188 rozpoznanych wydarzeń bojowych… W akcjach tych dominowały napady na sklepy monopolowe, urzędy gminne, zamachy na policję i prowokatorów. Tylko na terenie miasta Kielc w 1907 roku organizacja bojowa PPS-Frakcja Rewolucyjna dokonała 18 akcji bojowych… W okresie Rewolucji 1905-1907 ukaranych zostało w Guberni 250 bojowców, czyli 54% bojowców objętych represjami…”
Poza konkretnymi przykładami działalności PPS w różnych okresach historii Pińczowa i Kielecczyzny mamy w monografii obszerne opracowania biograficzne dotyczące kilku ważnych postaci lewicy związanych bezpośrednio lub pośrednio z Ziemią Pińczowską. Dotyczą one:
- socjalisty Stanisława Włosińskiego, działającego na tym terenie w okresie międzywojennym, posła na Sejm II RP z ramienia PPS, oficera WP podczas wojny bolszewickiej w roku 1920, więźnia Berezy Kartuskiej, dowódcy oddziału partyzanckiego PPS na Kielecczyźnie podczas II wojny światowej, działacza społecznego po wojnie
- socjalisty Antoniego Kwaśniewskiego działacza społecznego i samorządowego, przywódcy PPS na tym terenie po roku 1989, członka władz naczelnych PPS w latach 90., laureata tytułu Osobowość Roku 2015 Gminy Pińczów
- socjaldemokraty Aleksandra Kwaśniewskiego lidera SLD, prezydenta RP w latach 1995-2005, który rozpoczynał swą kampanię w 1995 roku na Kielecczyźnie, uzyskując najwyższe wyniki poparcia w kraju (gmina Złota – 80%).
Niewątpliwie bardzo znaną i popularną w Pińczowie postacią jest Antoni Kwaśniewski, który potrafił zawsze gromadzić wokół siebie ludzi z pasjami społecznymi. Stefan Czaplarski z Pińczowa tak pisze o nim: „Kiedy wracam myślami o Antonim Kwaśniewskim, nasuwa mi się myśl, że pasja jest jego cechą. Jest jednym z niewielu znanych mi ludzi, których mogę z podziwem, bez odczucia ujemnego znaczenia nazwać pasjonatem, który od najmłodszych lat poświęca całe swe życie zawodowe, społeczne i polityczne – ponad 60 lat! Tym zaangażowaniem zmienił swe życie w hobby…”
Znajdujemy także w monografii bogate materiały analityczne dotyczące obydwu kampanii wyborczych Aleksandra Kwaśniewskiego na Urząd Prezydenta RP, prowadzonych na Kielecczyźnie.
Oddzielny rozdział w książce poświęcony jest Polskiej Partii Socjalistycznej i jej ewolucji po roku 1989 aż do pełnego zjednoczenia wszystkich nurtów ideowych w roku 1996 roku. Pokazane są w monogrfi działania organizacji kieleckiej PPS i konkretne osiągnięcia na polu ochrony ludzi pracy w latach 90.
Autorzy monografii stwierdzają w konkluzji, że: „…PPS nigdy nie była częścią obozu solidarnościowego ani postkomunistycznego. Ciągle wyrasta z nieprzemijających, humanistycznych wartości ruchu o ponad stuletnich tradycjach walki o niepodległość, demokrację i sprawiedliwość społeczną…”.
To bardzo ważne stwierdzenie, które stanowi o wartości tej pozycji na rynku czytelniczym.

Andrzej Ziemski

---
Andrzej Kozera, Wioletta Wasilewska, zasłużeni dla Ponidzia. Wydawca: Europejskie Stowarzyszenie promocji Nauki – Kraków. Współwydawcy: Wyższa Szkoła Umiejętności Zawodowych w Pińczowie i Stowarzyszenie Rozwoju Kulturalno-Gospodarczego Powiatu Pińczowskiego. Pińczów 2016.


 

Wydanie bieżące

Recenzje

Trzy płaszczyzny są w książce prof. zw. dr. hab. inż. kmdr. por. w st. spocz. Lecha Kobylińskiego równie ważne: osobisto-rodzinna, okupacyjno-wojenna i naukowa.

Więcej …
 

Witold Modzelewski, znany ze swej działalności naukowej i doradczej w dziedzinie prawa podatkowego napisał i wydał w ostatnich latach cztery książki na temat relacji Polska-Rosja.

Więcej …
 

Ukazała się ostatnio książka autorstwa Matthew d’Ancona „Postprawda”. Na tle lektury tej książki, która jest dziennikarskim zapisem ogromnej liczby zdarzeń i informacji ukazujących głębię problemu, widzimy czym jest zjawisko postprawdy.

Więcej …
 

 

 
 
 
 
 

Gościmy

Naszą witrynę przegląda teraz 33 gości 

Statystyka

Odsłon : 4343430

Więcej …
 

Więcej …
 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Więcej …

Temat dnia

Koniec epoki

Na polskiej drodze rozwoju cywilizacyjnego ważną rolę odegrała sztuka filmowa. Rozbudzała ona emocje i otwierała oczy, które lepiej postrzegały przeszłość, ale i przyszłość. Moje pokolenie ma w swej pamięci kilka produkcji filmowych, które nie poszły w zapomnienie. Są to na pewno zaliczane do tzw. kultowych: „Popiół i diament” (1958), „Rejs” (1970), „Człowiek z marmuru” (1976), „Miś” (1980), Seksmisja (1983). Z logiki zdarzeń ostatnich dni wynika, że na liście tej znajdzie się również „Kler”.

Więcej …

Na lewicy

Polska Partia Socjalistyczna opublikowała w dniu 12 października 2018 roku oświadczenie w związku z 75. rocznicą bitwy pod Lenino.

Więcej …
 

Komisja Historyczna Polskiej Partii Socjalistycznej była w dniu 28 września 2018 roku organizatorem konferencji „Rola socjalistów i PPS w odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1918 roku”, która wpisuje w program obchodów 100-lecia odzyskania niepodległości realizowany konsekwentnie przez PPS od blisko dwóch lat. Trzeba przypomnieć, że przed rokiem obchodzona była 125. rocznica Kongresu Paryskiego i powstania Polskiej Partii Socjalistycznej.

Więcej …
 

W dniu 22 września 2018 roku w Warszawie odbyło się posiedzenie Rady Naczelnej PPS. Socjaliści skierowali list z poparciem dla demonstrujących w tym dniu przed Sejmem i kancelarią premiera związkowców z OPZZ.

Więcej …
 

W dniu 18 września 2018 roku odbyło się zebranie sygnatariuszy Porozumienia Socjalistów. Dyskutowano o aktualnej sytuacji na scenie politycznej, przyjęto „Stanowisko na Wybory Samorządowe 2018”.

Więcej …
 

W dniu 8 września 2018 roku w Dąbrowie Górniczej odbyła się Konwencja SLD – Lewica Razem, w której uczestniczyło kilkaset osób reprezentujących 20 lewicowych partii i stowarzyszeń , będących członkami koalicji. Zaprezentowano szczegóły programu „Silny Samorząd, Demokratyczna Polska” oraz kandydatów na prezydentów miast oraz radnych.

Więcej …
 

Koalicyjny Komitet Wyborczy SLD Lewica Razem został w dniu 21 sierpnia 2018 roku zarejestrowany. Pod siedzibą Państwowej Komisji Wyborczej odbyła się konferencja prasowa, podczas której przedstawiciele ugrupowań stanowiących komitet poinformowali o swych zamierzeniach w kampanii wyborczej do samorządów.

Więcej …
 

Przed oficjalnymi obchodami 74. rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego, w dniu 28 lipca 2018 roku na Żoliborzu pod pomnikiem ugrupowania „Żywiciel” oraz przy tablicy upamiętniającej walkę batalionu OW PPS im. gen. Jarosława Dąbrowskiego przy ulicy Suzina, wieńce od Polskiej Partii Socjalistycznej złożyli towarzysze: Cezary Żurawski – przewodniczący Organizacji Warszawskiej PPS i tow. Ryszard  Dzieniszewski, członek Rady Naczelnej PPS.

Więcej …
 

Jak podaje „Dziennik Zachodni” w dniu 28 lipca 2018 roku na cmentarzu przy ulicy Zuzanny w Sosnowcu spotkali się ci, którzy dobrze wspominają czas, kiedy Edward Gierek stał na czele państwa polskiego. Okazją do tego była siedemnasta rocznica śmierci Edwarda Gierka. Rocznica ta od kilkunastu lat jest okazją do spotkań nad grobem byłego I sekretarza KC PZPR.

Więcej …
 

Polska Partia Socjalistyczna opublikowała w dniu 26 lipca 2018 roku oświadczenie dotyczące łamania demokracji w Polsce.

Więcej …
 

22 lipca 2018 roku w Bydgoszczy odbyły się uroczystości związane z przypadającą w tym dniu 74. rocznicą ogłoszenia Manifestu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego. Organizatorami byli: Rada Wojewódzka PPS w Bydgoszczy, Społeczne Forum Wymiany Myśli z Bydgoszczy, Warszawy i Wrocławia, Portal Internetowy strajk.eu, Kampania Historia Czerwona i Czarno-Czerwona oraz Inicjatywa Czerwonej Róży.

Więcej …
 

W dniu 21 lipca 2018 roku pod Pomnikiem Żołnierza I Armii Wojska Polskiego w Warszawie, na skwerze przy ul. Andersa 13, odbyło się składanie wieńców i kwiatów z okazji 74. rocznicy powołania dekretem nr 3 Krajowej Rady Narodowej z dnia 21 lipca 1944 roku, jednolitego, odrodzonego Wojska Polskiego.

Więcej …
 

W dniu 4 lipca 2018 roku w Warszawie odbyło się wspólne spotkanie Koalicji SLD – Lewica Razem oraz Rady Dialogu i Porozumienia Lewicy. Podczas spotkania, w którym uczestniczyli liderzy większości ugrupowań lewicowych dyskutowano o aktualnej sytuacji w kraju i na scenie politycznej przed jesiennymi wyborami samorządowymi.

Więcej …