Jerzy Jaskiernia

Uwagi wstępne

Akcesja Polski do Unii Europejskiej w dniu 1 maja 2004 r. jest analizowana przez pryzmat konsekwencji w różnych dziedzinach życia społecznego, gospodarczego i politycznego. Jednym z najistotniejszych obszarów dociekań są kwestie prawnych konsekwencji akcesji. Stawiane jest między innymi pytanie, czy akcesja do UE wywołuje potrzebę zmiany Konstytucji [1]. Sprawa ta może być badana w odniesieniu do licznych kwestii, a jedną z nich jest sprawa uwarunkowań konstytucyjnych wejścia Polski do strefy euro [2]. To, że Polska ma przystąpić do strefy euro wynika już z Traktatu akcesyjnego. Otwartym jest natomiast to, kiedy to miałoby nastąpić [3]. Sprawa ta analizowana jest w kontekście potencjalnych szans i zagrożeń [4].

Rozmowa z Sebastianem Wierzbickim, kandydatem „SLD – Lewica Razem” na prezydenta Warszawy

Startujesz na prezydenta Warszawy pod hasłem „Warszawa to ludzie”. Dlaczego takie hasło?

- Tak widzę Warszawę – w przeciwieństwie do obecnych władz stolicy, które o Warszawiakach zapomniały. Przez ostatnie cztery lata Hanna Gronkiewicz-Waltz i Platforma Obywatelska traktowały mieszkańców jedynie jako źródło finansowania inwestycji fundując podwyżki: czynszów, użytkowania wieczystego, cen biletów komunikacji miejskiej, opłat za przedszkola i żłobki, wodę, nieczystości i śmieci. Samodzielne rządy PO w stolicy to też prywatyzacja Stołecznego Przedsiębiorstwa Energetyki Cieplnej skutkująca – przed czym ostrzegaliśmy – wzrostem cen o 20 proc., likwidacja szkolnych stołówek, dodatków motywacyjnych dla nauczycieli, cięcia w komunikacji i ogromne opóźnienia inwestycyjne.

Andrzej Ziemski

Trudno jest analizować i mówić o ideałach współczesnej lewicy bez spojrzenia z perspektywy na ewolucję, a właściwie rewolucję cywilizacyjną, naukową, technologiczną, ekonomiczną i polityczną otaczającego nas świata. Doświadczenia naszej cywilizacji, szczególnie w drugiej połowie XX wieku wskazują na ogromną żywiołowość procesów społecznych, które były następstwem wcześniejszych wydarzeń takich jak wojny światowe, rewolucja październikowa, upadek realnego socjalizmu i przejściowy tryumf koncepcji neoliberalnych.
Dziś w świetle szybkiego wzrostu potencjału demograficznego świata, powstania wielkich zagrożeń, jak: ocieplenie klimatu, trwały deficyt wody pitnej i ograniczona ilość surowców naturalnych powoduje poszukiwanie przez różne siły polityczne i ideologie recepty na zbudowanie swojej wizji „szczęśliwego świata”. Ponadto nakłada się na to coraz wyraziściej wyłaniający się nowy kształt społeczeństwa informacyjnego opartego o globalizację i powszechny dostęp do nowych technologii [1].

Rozmowa z Janem Guzem, przewodniczącym OPZZ

Jak wygląda dziś pejzaż wzajemnych relacji: związki zawodowe, pracodawcy, rząd? Czy zerwanie waszego udziału w Komisji Trójstronnej zaowocowało jakimiś nowymi inicjatywami negocjacji, czy też dalej trwa „zimna wojna”?

- Dialog jest zasadą wpisaną w polską Konstytucję. Powinien być on jednym z filarów ustroju gospodarczego Rzeczypospolitej Polskiej. Niestety w Polsce ten dialog nie działa tak jak powinien. Jest fasadą, która skrywa lekceważenie przez władzę głosu setek tysięcy obywateli. Zawiesiliśmy udział w Komisji Trójstronnej, ponieważ była ona farsą, a rząd nie traktował nas jako partnerów, lecz jako przeciwników politycznych. Nie były to partnerskie negocjacje, lecz dyktat władzy, która nie godziła się na żadne kompromisy, lecz autorytarnie narzucała własne rozwiązania. Od tamtego czasu wraz z naszymi partnerami z Solidarności i Forum Związków Zawodowych wielokrotnie proponowaliśmy nowy kształt dialogu społecznego. Złożyliśmy wiele propozycji w tej sprawie, ale wciąż nie widzimy odzewu ze strony rządu. Chcieliśmy i chcemy, aby Komisja Trójstronna była bardziej decyzyjna, aby jej członkowie mieli wpływ na stanowienie prawa odnośnie prawa pracy, aby była instytucją wypracowującą źródła prawa, w tym umowy społeczne, pakty i układy zbiorowe pracy, aby jej obrady były jawne czy aby posiadała kontrolę nad funduszami celowymi takimi jak Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. My już kilka lat temu proponowaliśmy nadać większą rangę dialogowi społecznemu i przedstawiliśmy nasze propozycje ekipie rządzącej. Niestety koalicja PO-PSL wciąż jest bierna. Może nowa premier zrobi wreszcie krok do przodu w tym obszarze.

Już 16 listopada 2014 roku obywatele Polski wybiorą swoich przedstawicieli do władz samorządowych wszystkich szczebli. Wybory te są jednym z najważniejszych aktów demokracji w społeczeństwie obywatelskim, które z trudem od lat jest budowane w Polsce. Obywatele oczekują, że wybrani przez nich przedstawiciele do władz terenowych będą w ich imieniu uczciwie i kompetentnie działać i pracować, że będą służyli społeczeństwu a nie nim zarządzali.
W naszym kraju króluje neoliberalizm – najgorsza forma kapitalizmu narzucona obywatelom Polski wbrew ich woli. Panuje dominacja międzynarodowego kapitału, który pomnaża swoje zyski kosztem ludzi biednych i wykluczonych. Następuje coraz większe rozwarstwienie społeczne. Biedni są coraz biedniejsi a bogaci coraz bogatsi. Zdominowane przez neoliberałów media przedstawiają fałszywą jednowymiarową, czarno-białą rzeczywistość.

„25 lat wolności, 15 lat w NATO, 10 lat w Unii Europejskiej – wkład Fundacji im. Friedricha Eberta w proces udanej transformacji w Polsce”

Fundacja im. Friedricha Eberta od samego początku towarzyszyła procesowi demokratycznych przemian w Polsce, wspierając idee sprawiedliwości społecznej oraz integracji europejskiej w duchu solidarności. Okazała się najbardziej znaczącą z europejskich organizacji. Podjęła ona współpracę z polskimi organizacjami niemal zaraz po podpisaniu Układu o Normalizacji Stosunków między Polską Rzeczpospolitą Ludową a Republiką Federalną Niemiec z 7 grudnia 1970 r.
Do rozwoju stosunków z Polską nawoływał kanclerz Willy Brandt, przekonany, że najlepiej temu zadaniu będzie służyć Fundacja im. Friedricha Eberta, agenda niemieckiego, socjaldemokratycznego ruchu robotniczego. W PRL byli też ludzie chętni współpracy. Od początku po obu stronach panowało jednak przekonanie, że współpraca i zbliżenie społeczeństw tak różnych krajów jak PRL i RFN może być niesłychanie trudne. Dowiodła tego późniejsza praktyka. Ale udało się przełamać wiele trudności.

My, ludzie polskiej lewicy, socjaliści, socjaldemokraci, przedstawiciele lewicy pracowniczej, działacze związkowi, postępowi ludowcy, przepojeni troską o losy Polski. My, którzy utożsamiamy się z takimi wartościami jak sprawiedliwość społeczna, wolność i dobro człowieka
zebraliśmy się w Warszawie 16 czerwca 2013 roku na Kongresie Polskiej Lewicy, aby zaprezentować jedność i determinację w działaniach na rzecz przebudowy Polski i Unii Europejskiej w dobie upadku neoliberalizmu i braku wyraźnych perspektyw rozwoju naszego kraju.

Mit Powstania Warszawskiego powinien wejść w nowa fazę. Po okresach marginalizowania tego wydarzenia (lata 90.) i gloryfikowania (efekt działalności Muzeum Powstania Warszawskiego) należy dziś przyjąć perspektywę bardziej wyważoną. Potrzebujemy pamięci o Powstaniu, która połączy ogromny szacunek do heroizmu żołnierzy i ich umiłowania wolności z bardzo rzetelną i krytyczną oceną przywódców tego wydarzenia. Potrzebujemy syntezy myśli Jarosława Marka Rymkiewicza oraz Piotra Zychowicza. Tylko wtedy Polacy staną się na nowo panami swojego losu, a nie zakładnikami historii.